MEDIAZONE

Khó trăm bề
 Một quan chức của Vụ Viễn thông (Bộ Thông tin và Truyền thông) đã có lần nói rằng, khi ông còn làm một chuyên gia về công nghệ, có nhà đầu tư hỏi ý kiến nên chọn công nghệ nào, GSM hay CDMA. Không chút chần chừ, ông khuyên chưa nên dùng công nghệ CDMA vì những nguyên nhân khách quan lẫn chủ quan. Dù là một công nghệ có nhiều ưu điểm hơn GSM nhưng vì mới đưa vào hoạt động khoảng 7 năm nên độ tin cậy của người tiêu dùng và các đối tác chưa cao. Đối tác ở đây được hiểu là các nhà sản xuất thiết bị đầu cuối tương thích với công nghệ. Trong khi đó, công nghệ GSM đã có hàng chục nhà sản xuất thiết bị với số lượng model mỗi năm lên tới hàng ngàn mẫu, còn CDMA số lượng chỉ khoảng 100. Theo thống kê, tại thị trường Việt Nam, số lượng mẫu mã thiết bị đầu cuối GSM khoảng 200, thì số lượng của CDMA chỉ khoảng 20.
 Tính từ thời điểm trạm BTS đầu tiên của MobiFone phát sóng tại Việt Nam đến nay cũng đã gần 15 năm. Còn VinaPhone đến nay cũng đã 13 năm. Ngần ấy thời gian, cộng với nguồn kinh phí từ ngân sách hỗ trợ phát triển mạng viễn thông trong định hướng chung đã giúp hẹ GMS đứng vững chân trên thị trường. Có thể cho đến nay, những nhà khai thác trên đã thu hồi vốn. Giờ đây, họ chỉ còn biết khai thác (tất nhiên là có đầu tư cho hạ tầng) và... thu lãi! Chính vì vậy, chuyện giảm cước hay khuyến mãi tặng cước đối với những nhà cung cấp dịch vụ này chỉ còn chuyện Bộ có cho phép hay không mà thôi!
 Khác với các dịch vụ như ADSL có thể tập trung ở những thành phố lớn, nơi có thể phát triển thuê bao nhanh, các dịch vụ di động phải phát triển hạ tầng mạng tại từng địa phương mới có thuê bao. Nhưng việc phát triển hạ tầng mạng tại các tỉnh vẫn còn là nỗi ám ảnh với các nhà khai thác mạng CDMA. Nếu EVN còn có hệ thống cùng chung các cơ quan chủ quản là cơ quan điện lực tại các địa phương để quản lý trạm BTS thì với S-Fone phải thuê từ A-Z, chưa kể họ còn gặp những “nhũng nhiễu” khi bàn bạc với các cơ quan viễn thông tại địa phương khi dựng trạm, nối mạng. Người ta tự hỏi phải chăng họ bị làm khó vì MobiFone và VinaPhone trong thâm tâm không hề muốn ai chen chân vào địa hạt của họ. Hiện nay, dù có nhiều nỗ lực, S-Fone cũng chỉ dựng trạm ở trung tâm cấp tỉnh, còn cấp huyện, họ phải đành chào thua. Nếu có cũng chỉ là những huyện lớn thuận tiện về mặt giao thông...
 Đây là năm thứ 5 của S-Fone và năm thứ 4 của EVN khai thác công nghệ CDMA. Lúc mới ra đời, vì người tiêu dùng còn háo hức thử nghiệm công nghệ cũng như những chính sách kinh doanh mới lạ như: tặng máy khi đăng ký thuê bao, giá cước rẻ, nhiều gói dịch vụ hấp dẫn nên tốc độ tăng trưởng thuê bao của họ cao ngất ngưỡng. Dần dần về sau, dù S-Fone và EVN cũng có nhiều trăn trở trong việc tìm kiếm khách hàng mới, giữ chân khách hàng cũ nhưng tốc độ tăng trưởng thuê bao không như mong muốn nếu không muốn nói là quá xa với kế hoạch cho từng năm! Dự báo trong năm 2008, tỷ lệ tăng trưởng thuê bao mới chỉ còn khoảng 50%. Tính đến nay, cả S-Fone và EVN có 6 triệu thuê bao hiện hữu, trong đó ước chừng 3 triệu thuê bao thực tế (thuê bao có doanh thu thường xuyên).

 Liệu có làm được?
 Không có cam kết bằng những lời hứa về tốc độ tăng trưởng thuê bao như trước đây mà động thái chính hiện nay của S-Fone và EVN Telecom là giải quyết những lực cản từ thiết bị đầu cuối, gia tăng tốc độ phủ sóng địa bàn và tăng cường những dịch vụ cao cấp. Đại diện của S-Fone cho biết, một trong những nhiệm vụ ngay từ đầu năm 2008 đã được xác định là tìm kiếm những thiết bị đầu cuối đáp ứng hai tiêu chí: đẹp và giá rẻ. Ông Hồ Hồng Sơn, Giám đốc điều hành S-Fone, nói rằng, song song với những giải pháp trên, trong năm 2008, S-Fone sẽ đẩy mạnh các dịch vụ giá trị gia tăng cao cấp như Internet Mobile tại các đô thị để phục vụ khách hàng có nhu cầu. Về phía EVN Telecom, ông Lê Thanh Hải, Phó Giám đốc EVN Telecom, khẳng định: Song song với việc chủ động tìm kiếm thiết bị đầu cuối giá rẻ, mở rộng địa bàn các vùng nông thôn bằng những dịch vụ đang được xem là thế mạnh của họ, vừa thoại, vừa dùng thiết bị đầu cuối như là modem để truy cập Internet tại các vùng nông thôn, nơi mà cáp chưa vươn tới được. Ông Hoàng Ngọc Diệp, Giám đốc Qualcomm (nhà cung cấp chip cho thiết bị CDMA) khu vực Đông Dương, chia sẻ bằng những cam kết cho công nghệ CDMA có cơ hội phát triển như hỗ trợ hạ giá chip để thiết bị đầu cuối rẻ hơn, chuẩn bị đưa nhà máy lắp ráp thiết bị đầu cuối IQLink (Hải Dương) đi vào hoạt động để phần nào giải quyết sự thiếu hụt thiết bị đầu cuối. Nhưng theo ông Diệp, để cạnh tranh, không nên cạnh tranh về giá mà nên quan tâm tới sự khác biệt về dịch vụ, trong đó những dịch vụ cao cấp dành cho các vùng đô thị mà đối tượng phục vụ là doanh nghiệp và người dùng có nhu cầu như Internet Mobile, thanh toán qua mạng...
  
 Câu chuyện của các nhà cung cấp CDMA đang được dư luận quan tâm. Không ai muốn mạng nào “hy sinh” cả! Nhưng quy luật sinh tồn, có kẻ thắng người thua. Muốn tồn tại song song, cần có sự khác biệt để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Khó nhưng không phải đã hết “đường binh” cho các nhà khai thác công nghệ CDMA.

Quang Nghiễm